LƯỚT QUA SONGKRAN CHIỀNG MAI 2012

Cá nhân tôi thấy thích dùng từ Tết như của Việt Nam cho Songkran lễ hội năm mới. Điểm qua một số hình ảnh chuẩn bị đón và đón Năm mới của thành phố Chiềng Mai, một địa điểm du lịch nổi tiếng của Thái Lan.

Thủ tướng Yingluck Shinawatra dự Tết Songkran tại thành phố quê hương Chiềng Mai

Thủ tướng Yingluck khai mạc lễ hội Songkran tại cổng Tha Pae ngày 13/4/2012

TIN VẮN 15/4/2012 BRIEF NEWS

1. AMATA sẽ tiếp tục đầu tư tại VN

Tỷ phú Thái Lan Vikrom Kromadit 

Amata là nhà đầu tư Thái Lan lớn nhất tại Việt Nam đang dự định mở một khu công nghiệp khác mang tên “Amata Express City” ở gần khu sân bay của tỉnh Đồng Nai .

Tỷ phú Vikrom Kromadit - người sáng lập Tập đoàn Amata, được tạp chí Forbes bầu chọn vào vị trí thứ 34 trong tổng số 40 người giàu nhất Thái Lan năm 2008 với tài sản ròng khoảng 145 triệu USD.

Tại Việt Nam, năm 1994, tập đoàn Amata đã thành lập khu công nghiệp Amata Biên Hòa (Đồng Nai)

(Theo VnEconomy, vtc.vn)

 

2. EGAT có thể sẽ xây dựng một nhà máy điện tại Quảng Trị

Ngày 12/4/2012, Viện Năng lượng Việt Nam và Công ty TNHH quốc tế EGAT (Thái Lan) đã tổ chức ký kết hợp đồng tư vấn đề xuất đầu tư dự án Nhà máy điện Quảng Trị.

Đây là hợp đồng dịch vụ lập nghiên cứu tiền khả thi dự án Nhà máy nhiệt điện Quảng Trị tại Hải Lăng có công suất 1200 MW.

EGAT là tập đoàn điện lực cung cấp gần 50% lượng điện cho Vương quốc Thái Lan. EGAT đã đầu tư xây dựng nhà máy nhiệt điện ở Lào, Malaysia và Nhà máy nhiệt điện Quảng Trị có thể sẽ là dự án đầu tiên của EGAT tại Việt Nam.

(Theo EGAT, baocongthuong)

An Bường

NHỚ TẾT SONGKRAN Ở NAKHON PHANOM

TẾT SONGKRAN

Lễ hội Songkran của Thái cũng còn được gọi là ngày tết năm mới cổ truyền, diễn ra trong 3 ngày 13, 14, 15 tháng 4.

Từ Songkran xuất phát từ tiếng Phạn, với nghĩa “lúc thời gian chuyển dịch, mặt trời đi từ khu vực Hoàng Đạo sang khu vực Kim Ngưu trong vũ trụ”, mọi người đón mừng ngày Phật Đản bằng việc phun nước vào người nhau để gột rửa hết buồn phiền đón mừng năm mới. Mọi người lên chùa dự lễ tắm Phật và mang trái cây cùng những món ăn chay cúng các vị sư, đồng thời thả chim lên trời phóng sinh, sau đó là chúc thọ cha mẹ, ông bà, rồi lấy nước thơm cho vào phun lên người nhau để chúc phúc.

SHE WILL STAY ON AS PM

Prime Minister Yingluck Shinawatra says she will maintain her premiership after 111 veteran politicians of the defunct Thai Rak Thai Party legally return to political roles when the five-year ban on them expires in May.

It is the first time Ms Yingluck has given this assurance since she took the portfolio about seven months ago.

"I won't resign," she responded to a question as to whether she would step aside to pave the way for the veteran politicians.

Ms Yingluck was addressing journalists at the Foreign Correspondents' Club of Thailand last night.

Ms Yingluck said she has a mandate to rule the country because she led the party to win the majority of the votes at the past election.

"Time will prove how I can run the country," she said.

She said, however, her government would welcome any capable person to work for the government with herself as the leader.

In a recent interview with the Bangkok Post, Ms Yingluck's elder brother and former prime minister Thaksin said when the banned politicians officially return to politics, they would join his sister's government, but it is not a must for them to take ministerial portfolios.

"They may be advisers [to the Yingluck government]," Thaksin said.

The 111 senior politicians, who were executives of the Thai Rak Thai Party, were banned from politics for five years by the

Constitution Court

following the dissolution of the party on May 30, 2007.

Ms Yingluck also rejected criticisms that Thaksin made the decisions on behalf of her government.

Ms Yingluck's 60-minute talk was delivered in English and touched on various issues including the post-flood economy, water management plans, reconciliation, the charter amendment, women's development and her favourite songs.

Regarding the reconciliation efforts, Ms Yingluck said justice must be done for all and everything must be based on the rule of law.

The government had followed proposals made by the Truth for Reconciliation Commission, chaired by Kanit na Nakhon, and had prepared 1.9 billion baht to compensate those affected by political unrest, Ms Yingluck said.

On charter amendment, Ms Yingluck said the move was aimed to create political stability in the country and to help all Thais - not individuals.

She said the matter was now in the parliamentary process and a constitution drafting assembly would be established soon.

The prime minister also briefed reporters about the government's flood prevention scheme, saying the government had earmarked US$11.4 billion for flood prevention projects. Plans to safeguard industrial estates from further inundation are now in place, she said.

When asked if she had any favourite songs such as her predecessor Abhisit Vejjajiva, who is known to have a wide interest in music and sport, Ms Yingluck said she liked "easy listening" music.

She has about 5,000 songs, both Thai and foreign, recorded in her iPod and she likes listening to them while travelling or when under pressure.

An Bường dẫn lại (Bangkok Post)

24/3/2012

ÔNG TRÙM RED BULL ĐÃ TỪ TRẦN Red Bull tycoon Chaleo dies

Chaleo Yoovidhya, ông trùm của đồ uống Red Bull, một trong những người giàu nhất nước Thái, đã từ trần hôm qua ở tuổi 89.

Ảnh: The Voice of Russia

TRẢ LẠI 8,2 KG VÀNG Taxi driver returns gold

Một lái xe taxi tại Bangkok hôm qua đã trả lại 8,2kg số trang sức bằng vàng trị giá khoảng 13 triệu baht (khoảng 410.000 USD) cho người khách đã để quên trên xe của ông 3 ngày trước.

Ảnh: SURAPOL PROMSAKA NA SAKOLNAKORN

Người lái taxi trên là Saksri Ketseekaeo, 56 tuổi. Người lái xe cho biết đã mất 2 ngày chạy lòng vòng khắp Bangkok để tìm lại chủ nhân của số vàng trên vì ông không có số liên lạc với người khách.

Ông cho biết ông đã liên lạc với đài phát thanh địa phương sau khi biết người chủ cửa hàng vàng Eakerat Kanokwattana, 60 tuổi, đã làm đơn đệ trình với cảnh sát về vụ mất vàng. Câu chuyện mất vàng đã gây xôn xao ở Bangkok.

Ông Eakerat sở hữu một cửa hàng vàng ở thành phố Ubon Ratchathani. Ông và vợ tới Bangkok để thực hiện một thương vụ vàng ở khu phố Hoa kiều và tối ngày thứ ba vừa qua họ đã bắt taxi từ khu Yaowarat ngoại ô bắc Bangkok để tới chợ Si Mum Muang ở Pathum Thani.

Nhưng sau đó ông nhận ra là đã để quên một túi đầy trang sức vàng trên xe taxi và đã đề nghị thưởng cho người trả lại số vàng.

Các đài truyền hình của Thái Lan hôm qua đã phát hình ảnh ông Eakerat vui vẻ trao cho người lái xe taxi phần thưởng là số vàng trị giá khoảng 200,000 baht (khoảng 6.400USD).

An Bường tổng hợp (theo Vũ Quý (Dân trí / AFP), Bangkok Post

17/3/2012

TƯỞNG NIỆM 1 NĂM THẢM HOẠ KÉP 1 YEAR DOUBLE DISASTER MEMORIAL

Ngày hôm nay 11/3/2011

Nhật hoàng Akihito và Hoàng hậu Michiko đứng trước một bàn thờ được đặt trên khán đài trong nhà hát quốc gia. Ở vị trí trung tâm trên khán đài là cây cột tượng trưng cho linh hồn của những người đã thiệt mạng trong thảm họa 11/3/2011. Ảnh: AFP

Làm sao đuổi kịp xuất khẩu lan Thái Lan

(Khoahocnet) - Chúng ta đã vượt trên hẳn Thái Lan về xuất khẩu cà phê, tiêu, hột điều (đào lộn hột)… đuổi gần kịp xuất khẩu gạo, nhưng còn thua xa về cao su thiên nhiên, trái cây, bắp (ngô) mè… và nhất là sản phẩm ngành hoa viên học- floriculture.

Năm 2008, trị giá xuất khẩu các sản phẩm ngành hoa viên học thế giới gồm hoa cắt cành – cut flowers, lá cắt cành – cut- foliage, củ – bulbs và cây -plants trưng diện là 18 314 triệu đô la Mỹ, trong khi đó Hòa Lan xuất khẩu lên đến 9 099 triệu, nghĩa là hơn phẩn nữa trị gía tòan thế giới. Sau Hòa Lan là Columbia trên 1000 triệu, Ý, Đức, Bỉ, Đan Mạch, Kenya, Hoa Kỳ (trên 500 triệu)… Năm 2008, Thái Lan xuất khẩu 111.7 triệu, đứng hàng thứ 20 trên thế giới. Năm 2008, Việt Nam xuất khẩu chừng 30 triệu đô la hoa -lá cành – cây mọi lọai và hy vọng đạt 60 triệu năm 2011, trong đó riêng Đà Lạt “thị trấn ngàn hoa đạt 53 triệu đô la, chưa bằng phân nữa trị giá “hoa” xuất Thái Lan, 3 năm trước đó .

Lan Thái Lan xuất khẩu

Chúng ta cũng nên phân tích khá chi tiết về xuất khẩu Lan Thái Lan. Vì Lan - Orchids là nữ hòang “hoa viên học- floriculture products” Thái Lan trồng trọt. Phân nữa lan ở Thái Lan trồng để xuất khẩu và phân nữa tiêu thụ trong nước. Năm 2009, trị giá lan xuất khẩu Thái là 79.8 triệu đô la chiếm 77 % tổng số ngành hoa viên học Thái. Ít hơn năm 2008 vì khủng hỏang kinh tế thế giới. Xuất khẩu hoa lan cắt cành Thái giảm đi 4.6% so với năm 2008 và cây lan – orchid giảm 6.3 %. Năm 2009, Thái cũng nhập khẩu 0.9 triệu đô la khỏang 7.1% tổng số sản phẩm ngành hoa viên học nhập khẩu; trị giá cây lan nhập khẩu là 870 811 đô la và 34 460 cho hoa lan cắt cành.

Bảng kê xuất khẩu hoa viên học Thái năm 2008 (theo Quan thuế Thái)

Loại	Số lượng	Trị giá     (đô la Mỹ)	Tỉ lệ  (%)
Hoa lan cắt cành	24 601 173 kg	69 016 782	63.0
Cây sống	28 723 126 cây	13 054 819	12.5
Cây lan	30 899 081 cây	10 819 492	10.4
Hoa khô	2 227 821 kg	5 880 229	5.6
Lá khô	1 921 844 kg	2 011 380	1.6
Lá cắt cành	785 810 kg	865 070	0.8
Các hoa cắt cành khác	530 071 kg	859 086	0.8
Củ	4 446 045 củ	842 636	0.8
Hột hoa	48 245 kg	748 478	0.8
Rêu–moss, địa y-lichen	800 982 kg	12 974	0.0
Tổng cộng		104 147 016	100.0

Các tông chi- genera lan Thái xuất khẩu năm 2009

Nhóm tông chi Dendrobium, họ phụ Dendrobium Sw, là lòai hoa to, phát hoa ở cạnh, cột ngắn, hoa có càm hình túi, môi không có thùy cạnh, không có chạm trổ (tên Việt là Kim điệp như lòai D. chrysotoxum chùm thưa hoa to, vàng ánh, môi có tâm màu cam ở Tây Nguyên, Kim Điệp Long Nhãn D. fimbriatum ở Bắc Thái, Đà Lạt;

Thủy tiên vàng D. thyrsiflorum ở Vinh, Quảng Trị, Đà Lạt;

Trâm Vàng D. palpebrae ở Đà Lạt, phong lan hoa chùm dài đến 20 cm, thơm hoa vàng, lá hoa dài;

Thủy tiên chùm dày D. densiflorum tòan là hoa vàng, hoa rộng 5cm, môi tâm màu cam;

Thủy tiên hường D. amabile một phong lan thân cao đến 90cm, hoa to hường lợt, môi màu cam ở Bình Trị Thiên;

Ngọc Vạn vàng D. chhrysanthum ở Tam Đảo, Hà Đông, Bình Trị Thiên;

Ngọc Vạn thân tròn D. chryseum phong lan lóng dài, hoa không lông, chùm dài 3-5cm, phiến hoa vàng, môi có thùy cạnh nhỏ bìa rìa lông min ở Lai Châu, Sapa, Hà Nội, Ban Mê Thuột;

Giả hạc – Lưỡng Điểm hạc D. anosmum, thân thòng dài đến 1.2m, hoa to cô độc, ửng hường, môi tâm màu sọc tía ở Vinh, Đà Lạt, Dran – Lâm Đồng; Hạc vĩ- Ngọc Lan D. aphyllum một phong lan thân mảnh mai, thòng dài 90 cm, hoa tim tím, hường hay trắng, môi gân vàng lợt ở Phú Khánh, Đà Lạt;

Hòang Thảo, Thạch Hộc, Phương Dung, Song Hồng, Tứ Ngọc, Vũ Câu, Bạch Trúc, Rạng vàng, Đại Giác, Hạc Lan, Điểu Lan, Mộc Lan, Tuyết Mai vàng, Nhất điểm hồng, v.v…

Các lòai giống Dendrobium sp. tông chi Dendrobium là tông lan Thái bán ra nhiều nhất trong số 20 tông hoa lan cắt cành, chiếm đến 94. 73 % tổng số hoa lan Thái xuất khẩu. Và cây lan tông Dendrobium cũng chiếm 51.4 % tổng số 211 tông cây lan Thái xuất khẩu. Tông lan Bướm – Hồ điệp Phalaenopsis chiếm 25,5 % tổng số cây lan Thái xuất khẩu.

Hoa Mokara, lọai lan hoa rằn rện, nay Việt Nam trồng thành công nhiều. Trái lại Thái Lan chỉ bán ra rất ít Mokara (3.69 tổng số lan cắt cành và 3.7% tổng số cây lan). Cũng như lan vũ nữ Oncidium (0.44 % lan cắt cành và 3.1 % cây lan);

Lan Vệ (Huệ) Đà, Thanh Nga tông chi Vanda, họ phụ Vandae phong lan nổi tiếng vùng núi cao 1200m ở Việt Nam, rất thơm như Vanda pumila hoa màu vàng kem hay vàng xanh, thân to, rễ khí sinh to, Thái cũng bán ra rất ít (8.9% tổng số cây lan và 0.13 % theo lan cắt cành). Các tông lan khác bán ra cũng rất ít là Lan Bò Cạp –Tri Thù Arachnis, Trúc lan Epidendrum, Lan Hài Paphiopedilum, Lan Đõan Kiếm Cymbidium, Cát lan Catleya, Ngọc điểm – Lưỡi bò – Đuôi cáo Rhynchostylis sp. v.v… Mấy năm trước, các tiệm hoa Việt Kiều bang Ca Li chỉ trưng bày một số lan hoa Bướm – Hồ Điệp, lan Vũ nữ , lan Hài.., nhưng nay lan đõan kiếm xuất hiện nhiều hơn.
Trung Quốc là khách hàng tiêu thụ hoa lan cắt cành Thái Lan lớn nhất (7493 tấn năm 2009) Thứ đến theo thứ tự là Nhật (2892 tấn), Hoa Kỳ (2395 tấn), Ý, Đài Loan, Việt Nam (698 t) và Hòa Lan. Giá bán cao nhất là cho Nhật (6 đô la/ kg), Hoa Kỳ (4.5 đô la /kg) và thấp nhất là cho Việt Nam (1.5 đô la /kg), cho Ấn Độ (1.1 đô la /kg) Trị giá lan Thái Lan Việt Nam nhập khẩu năm 2008 là 1,2 triệu đô la Mỹ. Đa số lan cắt cành Thái Lan xuất khẩu thuộc tông chi Dendrobium trong tổng số 20 tông xuất khẩu, chiếm 91.4 % hoa lan cắt cành. Các dạng lan cắt cành khác là chùm thòng – loose blooms, vòng hoa – garlands , hoa khô – dried flowers, bó hoa – bouquets và đóa hoa cài ngực – corsages.

Nhật là nước nhập khẩu cây lan – orchids plants Thái Lan nhiều nhất, trị giá 2.4 triệu đô la Mỹ. Tiếp theo là Hòa Lan (1. 6 triệu đô la), Hoa Kỳ (1.4 triệu) Đức (1.0) , Nam Hàn (0.9) và Việt Nam (0.9). Năm 2009, Thái Lan xuất khẩu 211 tông chi genera cây lan. Hơn 75 % là lan lai – orchids hybrids và 24 % là lòai lan – orchid species. Hai lọai cây lan xuất khẩu quan trọng là Dendrobium (chiếm 51.4 % thị trường) và Phaleanopsis (25.5 %) . sau đó theo thứ tự là các tông Vanda, Mokara, Oncidium, Catleya và Ascocenda. Đa số lan cây bán ra là cây tươi – live plants. Cây lan khô Dendrobium là cây lan bán nhiều nhất cho Trung Quốc, trị giá 11.5 % tổng số cây lan xuất khẩu, trọng lượng trên 2000 tấn, Trung Quốc mua về làm thuốc Bắc. Lọai cây lan xuất khẩu đứng hạng ba là cây trồng trong bình thót cổ- flasks, chiếm 9.2 % trị giá tổng cọng và bán đến trên 800 000 bình năm 2009, thuộc các tông Phalaenopsis, Dendrobium, Oncidium và Catleya. Những dạng cây lan xuất khẩu khác là cây con – seedlings, rễ lan khô, tươi và củ lan.

Xuất khẩu lan Thái Lan

Trên thế giới, Hòa Lan là nước đứng đầu về xuất khẩu lan trị giá năm 2008 là 111,7 triệu đô la Mỹ (48% xuất khẩu lan tòan cầu). Thái Lan đứng hạng nhì, trị gía 73,3 triệu. Singapore đứng hạng ba, trị gía 21.1 triệu. Nhưng Hòa Lan xuất khẩu lan ôn đới – temperate tỉ như Lan Đõan Kiếm (Lan kiếm) Cymbidium, tuy rằng cũng có nhiều lòai Cymbidium tìm thấy ở rừng nhiệt đới Việt Nam, nhưng thường ở núi đồi cao trên 800m như Đõan kiếm chùm thẳng đứng 50cm, hoa nâu tía, môi có thùy chót trắng, bớt đỏ C.suavissimum;

Đõan kiếm Lô hội C. aloifolium, chùm thòng dài 1-2m, phiến hoa đỏ nâu môi trắng có đốm hồng;

Đõan kiếm đen đỏ C. atropurpureum, chùm thòng dài cánh hoa tía đậm, môi trắng;

Đõan kiếm Bà Nà – Thiên Nga C. banaensis chùm dài bằng lá, chỉ có 2 hoa trắng hơi ửng hồng, thùy cạnh vàng, rất thơm;

Đõan kiếm hai màu C. bicolor chùm dài nhiều hoa, phiến hoa đo đỏ ,bìa vàng, môi có bớt tía;

Đõan kiếm bích ngọc C. dayanum hoa hường hường với một sọc đỏ đậm, khá thơm;

Đõan kiếm thanh hòang trồng ở Đà Lạt C. devonianum, chùm thòng mang 20 – 30 hoa nhỏ, màu vàng xanh, môi đỏ, thường dùng để lai với các Cymbidium khác;

Đõan kiếm bạc lan , Đõan kiếm hồng lan, Đỏa kiếm lục lan ( lòài địa lan hay lòai họai sinh ), Đõan kiếm hòang lan (lòai địa lan hay lòai họai sinh), v.v…

Thái Lan xuất khẩu các lan cắt cành nhiệt đới tỉ như các lòai, giống tông chi Dendrobium. Thế cho nên có thể gọi Thái Lan là nước xuất khẩu lan Dendrobium và các lan nhiệt đới khác, lớn nhất thế giới.

Vật liệu cây lan

Giống mới: Rất nhiều nhà trồng lan ở Thái Lan đồng thời cũng là nhà tuyển chọn di truyền lan – breeders. Các nhà tuyễn chọn địa phương luôn luôn đưa vào sản xuất các giống lan mới và Thái Lan luôn luôn có những giống Dendrobium và lan mới sắc màu và hình dáng đa dạng. Không hiểu hội Hoa Lan cây cảnh TP HCM k kiểm kê được bao nhiêu nhà lai giống tuyễn chọn chuyên nghiệp lan Việt Nam và hảng Dalat Hasfarm Agrivina Ltd một hảng tiền phong chuyên nghiệp ngành hoa, do Thomas Hooft thiết lập năm 1994 ỏ ba trại hoa tân tiến trồng trong nhà kiếng – green house, diện tích tổng cộng nay là 65 ha ở Đà Lạt, Đa Qui và và Daron cao độ từ 1000 đến 1500m có ai chuyên về lai giống tuyển chọn lan Việt Nam không ? Hay vẫn trông cậy vào các nhà tuyễn chọn chuyên nghiệp ngoại quốc ! Năm 2008, hội Hoa Lan Cây Cảnh Việt Nam cho biết là ông Phan Trọng Dũng (Dũng Huệ Đà -Vanda ), chủ vườn lan Phương Trang ở Đắc Lắc (Ban Mê Thuột) đã lai tạo lan từ năm 1999- 2003 và đã được Hội Viên học (Quốc tế) Hòang Gia Anh- Royal Horticultural Society chấp nhận 12 cặp lai các giống Rsc – Rhynchostylis (?) dòng sông Srepok (nhánh lớn sông Mê Kông ở tỉnh Đắc Lắc) với các giống Rsc ngọai quốc cùng 3 giống lai Renanthera và một giống lai Hồ điệp ngọai quốc Phalaenopsis. Hy vọng tương lai sẽ có thêm (hay đã có mà chúng tôi chưa được biết tên) những nhà tuyển chọn lan cho các giống đã được thế giới ưa chuộng nhiều như Hồ Điệp Phalaenopsis (tiểu hồ điệp Doritis nay cũng thuộc tông Phalaenopsis) Đài Loan, Singapore, Mã lai Á, Đõan Kiếm Cymbidium nhưng là nhiệt đới, khác Cymbidium ôn đới Hòa lan và Dendrobium Thái Lan. Các giống lan lai mới phải dễ trồng, mùa hoa nở phải kéo dài hơn trước, hoa đủ to lớn, phải có màu sắc và hình dạng thích nghi đòi hỏi thị trường xuất khẩu là lâu tàn, lâu héo lâu rụng trên kệ tiệm bán. Năm 1999, Thái Lan ra luật Bảo vệ Cây giống – Plant Variety Protection, cho nên nay các giống lai Dendrobium và Vanda có thể đăng ký để để được bảo vệ giống mới. Năm 2010, đã có 21 giống Dendrobium Thái Lan mới được đăng ký (Bộ Nông nghiệp Thái bảo vệ) là Burana Blue, Socha, Alisia, Anna Queen, Morning Star, Anna Bright, Suree Peach, Ella, Bella, Laura, Linda, Khao Wachara…).

33 giống Dendrobium khác cũng đã đăng ký và sắp được bảo vệ. Muốn được bảo, vệ lan phải đạt tiêu chuẩn của Cục Tiêu chuẩn Quốc gia Thái về Nông phẩm và Thực Phẩm – National Bureau of Agricultural Commodity and Food Standards. Các tiêu chuẩn năm 1999 đặt ra cho lan là: 1) sản xuất Dendrobium theo lề lối GAP, 2) Tiêu chuẩn chùm hoa lan 3) tiêu chuẩn GMP cho hảng- công ty gói hàng sản phẩm lan.

Cấy mô lan – Orchid tissue culture và sản xuất cây con – seedlings.

Dân Thái trồng lan thích dùng các vật liệu cây giống từ cấy mô, hơn là từ cách phân chia ra thành nhưng đơn vị- division hay hom cành lan- stem cuttings. Thế cho nên có rất nhiều la bô cấy lan rất sạch sản xuất cây con từ cấy mô hay cây con có phẩm gía tốt giá phải chăng, không phải chỉ cung cấp cho nhà vườn địa phưong mà còn để xuất khẩu là đường khác nữa. Năm 1986, hảng hàng không sân bay Tân Sơn Nhất phối hợp kết hợp với vườn lan T78 khởi đầu cấy mô Dendrobium và qui trình nhân giống từ cây con cho đến nở hoa, gây ấn tượng thật sự cho khách du xuân.

Sản xuất lan

Nhờ khí hâu thích hợp, Thái Lan có thể sản xuất giá cả tranh được. Đa số lan Thái sản xuất ở bục ghế – benches duới trần nhựa dẻo làm bóng râm – saran shading đơn giản. Sản xuất lan rải rác quanh miền Trung Thái Lan đa số ở Bangkok – Vọng Các, Nonthaburi, Nakorn Pathom, Ratchaburi, Samut Sakorn, Kanchanaburi và Aydhaya. Tổng số diện tích Thái Lan, năm 2009, ước lượng là 3500 ha. Hơn 90 % sản xuất là lan cắt cành và lan trồng chậu – potted orchids chiếm ít hơn 10 %. Trái với khủng hỏang kinh tế hiện tại, nhà vườn trồng lan ở Thái Lan vẫn nới rộng thêm nông trang và trồng thêm ở nhiều vị trí khác nữa. Nhà vườn Thái đã trồng lan để xuất khẩu từ năm 1965, nghĩa là đã hơn 45 năm rồi. Nay đã là thế hệ trồng lan thứ hai và thứ ba. Tích lũy kiến thức và lịch lãm đã giúp Thái Lan liên tục phát huy sáng kiến về kỷ thuật sản xuất và tạo ra các giống lan lai mới mẽ. Những thừa tố này góp phần giúp Thái Lan cạnh tranh thắng lợi trên sản xuất và thương mãi lan nhiệt đới trên thế giới.

Diện tích trồng lan cắt cành là 3330 ha, phần lớn ở gần thủ đô Bangkok. Vùng sản xuất lớn nhất là tỉnh Nakorn Pathom, tiếp theo là Samut Sakorn, Bangkok, Ratchaburi, Nonthaburi, v.v… Có khỏang chừng 2000 nông trang, phần lớn là các nhà vườn nhỏ. Nông trang lan kích thước từ ít hơn 1ha đến hơn 40 ha.

Các cây Dendrobium thường trồng trong bục ghế có chừng 5-60 % bóng râm đơn giản như đa nói trên. Môi trường trồng lan phổ biến nhất là xơ dừa – coconut husk vì có sẳn và giá rẽ. Việt Nam trồng lan tùy đặc điểm lòai giống lan. Loai Doritis va Phalaenopsis có thể trồng theo cách phong lan, nghĩa là trong chậu có lỗ với than to dưới, than nhỏ trên và treo trên giàn với độ nắng 60- 80 %. Nếu trồng theo cách địa lan, nghĩa là trồng chậu với lỗ thóat ở đáy, bên dưới là xơ dừa hoặc than, bên trên là rác mục, than vụn, vỏ đậu…, tưới nước bón phân quanh năm. Trồng các nhóm Vanda, Arachnis, Renanthera, nhóm lai giữa chúng hay nhóm lai 4 giống Mokara, thì có thể trồng chậu treo như phong lan bình thường, nhưng vì chúng thuộc nhóm đơn thân, phát triễn mau lẹ theo chiều cao, không bao lâu sẽ đụng mái che. Lúc đó phải nối dây treo dài thêm ra, kết quả là chậu lan ngày càng sát đất. Cuối cùng là chậu phong lan đã nằm trên nền đất, hình thành lối trồng Vanda trong chậu lớn có trụ giữa chậu để buộc cây lan; chất trồng là gạch bể, than to, rồi dần dần thêm xơ dừa, vỏ đậu để tăng độ ẩm. Nếu muốn tiết kiệm diện tích, tăng mật độ cây và giảm chi phí, người ta bỏ chậu, trồng lan theo luống như trồng đậu que, đậu đủa, nghĩa là vun đất làm luống, cắm cọc làm điểm tựa cho lan mọc cao. Đây là kiểu trồng lan Vanda đất, lan bò cạp, lan nhện và ngày nay là lan Mokara. Thời gian từ khi trồng cây con hay cây con trong chậu cao 2. 5 cm cho đến hoa nở đầu tiên ở Thái Lan khỏang 1- 1,5 năm. Hoa Dendrobium nở quanh năm, đỉnh nở rộ là từ tháng 9 đến tháng 11, và sản xuất yếu kém nhất là từ tháng 3 đến tháng 5. Bình thường nhà vườn trồng lại Dendrobium sau 4-6 năm, tùy điều kiện cây lan sinh trưởng. Ngòai Dendrobium như đã nói, nhà vườn còn trồng theo thứ tự ít nhiều là Mokara, Arantheras, Oncidium, Vanda, Arachnis và Ascocenda ở trung tâm Bangkok.

Những Triễn lãm Lan liên hệ ở Thái Lan

Trồng lan làm thú vui tiêu khiển càng ngày càng được dân Thái ưa chuộng. Hiện tại có rất nhiều hội hoa lan và câu lạc bộ tổ chức triễn lãm cạnh tranh nhau ở các tỉnh và trên phương diện quóc gia. Sau đây là vài thí dụ:

Tháng	Lọai tổ chức
Giêng	Hội liên hoan – Fertival Sukhotai, Hòang Hậu Thái Lan khai mac
Hai	Hội chợ – Fair Kaset – Bangkok Hội chợ Den. Friedericsianum ở Chantaburi Hội chợ Lan Nakorn Pathom
Ba	Tranh đua Lan ở Ratchaburi Tranh đua Lan ở Surat Thani
Sáu	Thiên đường Lan Hoàng gia – Royal Orchid ở Bangkok
Tám	Hội chợ Công viên Hòang hậu Sirikit ở Bangkok Tranh đua Lan Lanna ở Chiang Mai
Chín	Tranh đua Lan Korat ở Nakhon Ratchasima
Mười	Tranh đua Lan ở Lopburi
Mười một	Tranh đua Lan ở Uttaradit
Chạp	Hội chợ Viên học tháng 12 ở Nakorn Pathom Hội chợ Suan Luang Rama IX ở BangKok

GS Tôn Thất Trình

(Irvine, Nam Ca Li ngày 13 tháng giêng 2012)

An Bường dẫn lại

04/3/2012

Thailand’s National Development Fund for Women

Each province in Thailand will be granted 100 million baht to set up a women’s development fund to promote women’s roles and improve their quality of life.

Minister to the Prime Minister’s Office, Dr. Nalinee Taveesin, said that she was assigned by Prime Minister Yingluck Shinawatra to supervise the National Development Fund for Women in line with the Government’s urgent policy.

Sang TL kiếm 'rồng con'

(Vnexpress) - Khi Hải nghe mẹ chồng giục chồng cô ngoại tình để kiếm đứa con trai, cô quyết định sẽ sang Thái Lan để thụ tinh nhân tạo.

Nhiều bậc cha mẹ sẵn sàng chi tiền ra nước ngoài để thụ tinh nhân tạo, kiếm con trai năm rồng. Ảnh minh họa: AFP

"Tôi thực sự không thể chịu đựng được nếu một ngày anh ấy bỏ tôi đi theo người phụ nữ khác", cô giáo 36 tuổi nói. "Nhiều lúc nhà chồng còn bóng gió rằng tôi không phải là một người vợ tốt, tôi là trở ngại cho cuộc sống của chồng tôi".

Đã có với nhau với cô con gái, Hải đề nghị chồng cho cô đi thụ tinh ống nghiệm. Ở Việt Nam, thụ tinh nhân tạo để sinh con trai là bất hợp pháp nên hai vợ chồng quyết định làm một chuyến sang Thái Lan. Đôi vợ chồng đi cùng hai cặp nữa, cũng sang Thái thụ tinh nhân tạo với ước nguyện sinh được "rồng con" trong năm nay. Chuyến đi này đã tiêu tốn của họ 20.000 USD và cả tháng 11 trong bệnh viện. Và bây giờ, Hải đang mang thai đôi.

Thời điểm đứa bé chào đời cũng quan trọng không kém. Con trai của vợ chồng cô sẽ cầm tinh con rồng, con giáp may mắn nhất trong tử vi. Điều này được cho là chỉ xảy ra 60 năm một lần. Nhiều người tin rằng đứa trẻ tuổi rồng bao giờ cũng giàu có hơn, thành đạt hơn.

"Quan niệm này đã tác động rất lớn đến cuộc sống của mọi người", giáo sư Vũ Dũng, Giám đốc Viện Tâm lý học ở Hà Nội nói.

Không giống như chồng, Hải làm công ăn lương nhà nước và theo chính sách hai con của Việt Nam, cô có nguy cơ bị mất việc nếu sinh thêm. Tuy nhiên, vợ chồng cô chẳng hề lo ngại gì. Anh Trung, chồng cô, bảo anh sẽ tìm việc cho vợ ở trường khác không mấy khó khăn.

Khao khát có con trai đối với nhiều gia đình trong xã hội Việt Nam quá mạnh mẽ, đến mức tỷ lệ nam nữ hiện giờ là 111 bé trai trên 100 bé gái. Ở một số tỉnh thành, số lượng bé trai cao hơn số bé gái 20%. Nếu tình trạng này vẫn tiếp diễn thì đến năm 2030 sẽ có đến 3 triệu nam giới Việt Nam không thể kết hôn.

Chính phủ đã có nhiều biện pháp để giải quyết vấn đề nghiêm trọng này. Các bác sĩ bị cấm tiết lộ giới tính của thai nhi và các trang web hay quảng cáo giới thiệu về dịch vụ chọn giới tính thai nhi đều bị cấm hoạt động. Tuy nhiên, trước nhu cầu ngày càng cao từ các cặp vợ chồng, nhiều phòng khám vẫn tìm cách lách luật. Số đôi vợ chồng tìm đến xin tư vấn cách có "rồng con" đã tăng lên đáng kể trong ba tháng qua, một bác sĩ của một phòng khám tư tại Hà Nội cho biết.

"Luật pháp cấm chúng tôi cung cấp dịch vụ lựa chọn giới tính, nhưng nhiều ông bố bà mẹ quá sốt sắng và năn nỉ ỉ ôi các bác sĩ giúp họ, vì thế chúng tôi đành phải tư vấn", ông nói. "Nhiều chị em chọn cách phá thai nhi giới tính nữ. Tôi nói với họ là biện pháp này rất nguy hiểm và khó có con lại nhưng họ vẫn khăng khăng phá thai".

Với những đôi khá giả hơn, có ít nhất 5 hãng du lịch ở Hà Nội hoạt động như chi nhánh cho các bệnh viện nước ngoài, nhất là Thái Lan, để họ lựa chọn. Một đại diện của bệnh viện ở Bangkok, cung cấp dịch vụ thụ tinh nhân tạo cho các khách hàng Việt Nam, cho hay trong những tháng gần đây, số người tìm đến bệnh viện để sinh quý tử năm rồng đã tăng lên 20% so với thời điểm này năm ngoái.

"Cứ 10 cặp thì có 9 cặp muốn sinh con trai", cô nói.

Những người chịu chi cho các dịch vụ ở nước ngoài thường là các gia đình giàu có, một cựu quan chức phụ trách kế hoạch hóa dân số cho hay. "Ở Việt Nam, nhiều quan chức nhà nước khá giả muốn có con trai. Càng giàu, họ càng muốn có con trai để thừa kế gia sản".

Vấn đề thừa kế chính là chìa khóa cho khát khao sinh con trai. Theo truyền thống, con trai trong nhà bao giờ cũng là người chăm nom phụng dưỡng bố mẹ khi về già nên được thừa kế tài sản. Việc trông coi bàn thờ tổ tiên cũng là bổn phận của con trai chứ không phải con gái. Con gái khi đã lấy chồng sẽ có bổn phận thờ phụng tổ tiên nhà chồng.

Tuy nhiên, không thể phủ nhận rằng sự can thiệp của chính phủ đã tạo ra một sự thay đổi rõ rệt trong vấn đề này. Năm 2009, tỉnh Hưng Yên có tỷ lệ chênh lệch giới tính lớn nhất nước, với 130,7 nam so với 100 nữ. Tỷ lệ này hiện đã giảm xuống còn 120 nam.

"Sự chênh lệch tỷ lệ nam nữ đã được thu hẹp nhờ các biện pháp của chính quyền địa phương như các chiến dịch tuyên truyền cho người dân về nguy cơ mất cân bằng giới tính. Chúng tôi cũng xử lý mạnh tay các phòng khám và trung tâm y tế siêu âm giới tính thai nhi và yêu cầu họ ký cam kết không tái phạm", bà Thi Khuyên, Chủ tịch Ủy ban Dân số và kế hoạch hóa gia đình tỉnh Hưng Yên cho biết.

"Việc xử lý các điểm dịch vụ lựa chọn giới tính chỉ mới là một phần của cuộc chiến bình đẳng giới. Nữ giới thực tế vẫn bị xem là nhẹ", ông Bruce Campell, đại diện Quỹ Dân số Liên hợp quốc tại Việt Nam nói. "Dù biện pháp của một số cấp chính quyền Việt Nam đã thu được hiệu quả nhưng vấn đề này sẽ còn kéo dài, thậm chí còn trở nên nghiêm trọng hơn trước khi được cải thiện".

"Lý do thứ nhất là không thể thay đổi quan niệm chỉ trong một sớm một chiều. Thứ hai là sự can thiệp của chính quyền chỉ có hiệu quả ở một số địa phương, và lý do thứ ba là người dân chịu tác động của những yếu tố như năm rồng", ông Campell nói.

Anh Trung, chồng chị Hải, đồng tình rằng quan điểm trọng nam khinh nữ đã không còn gay gắt như xưa nhưng anh nghĩa rằng sẽ mất khoảng 50 năm nữa thì nam nữ mới được đánh giá ngang nhau. Hải cũng đồng tình với quan điểm của chồng cô.

"Nhiều khi tôi ước tôi là đàn ông để cuộc đời tôi khác đi", cô nói.

Anh Ngọc (theo theGuardian)

An Bường dẫn lại và chỉnh sửa

16/02/2012